İnsanlığın beslenme alışkanlıklarını zorla değiştirmek ismine ölümcül bir hastalığı topluma yaymayı savunmak, bilim dünyasında eşine az rastlanır bir skandala yol açtı. İki Amerikalı akademisyen, et sanayisinin etrafa verdiği ziyanları ve hayvanların maruz kaldığı acıları durdurabilmek için akılalmaz bir metot önerdi.
Western Michigan Üniversitesi’nden Parker Crutchfield ve Blake Hereth tarafından kaleme alınan bilimsel makale, insanlara kene yoluyla et alerjisi bulaştırmanın ahlaki bir mecburilik olduğunu argüman ediyor. Kene popülasyonunu kitleleri kırmızı etten uzaklaştıracak bir silaha dönüştürmeyi hedefleyen bu tehlikeli ideoloji, kamusal alanda biyolojik terör tartışmalarının fitilini ateşledi.
Bahsi geçen bu vahim fikrin merkezinde, kene ısırıklarıyla insanlara bulaşan Alfa-gal Sendromu (AGS) var. Bu sendrom, bağışıklık sistemini büsbütün altüst ederek sığır, domuz yahut kuzu üzere kırmızı etlerin yanı sıra göğüslü hayvanlardan elde edilen süt eserlerine karşı da bedende ağır alerjik tepkiler başlatıyor. Kolay bir kaşıntıyla başlayan süreç, nefes yollarının kapanmasıyla ölümcül anafilaktik şoka kadar ilerleyebilir.
Henüz bilinen bir tedavisi olmayan bu hastalığa yakalananlar, ömür uzunluğu kırmızı etten uzak kalmak zorunda. Üstelik ABD Hastalık Denetim ve Tedbire Merkezleri bilgilerine bakılırsa, halihazırda yarım milyona yakın Amerikalı bu hastalığın pençesinde ömür gayreti veriyor. Rahatsızlık yalnızca beslenmeyi bozmakla kalmıyor; göğüslü bileşeni içeren hayati ilaçların, aşıların ve cerrahi gereçlerin kullanımını da büsbütün imkansız kılıyor.
Tepkiler sonrası açıklama geldi
Gelen çığ üzere reaksiyonlar üzerine çalışmanın yayınlandığı tıp fakültesi idaresi, makaleyi savunan yazılı bir açıklama yayımladı. Yetkililer, bu tezlerin klinik bir tavsiye olmadığını, yalnızca ideoloji dünyasındaki esaslı “düşünce deneylerinden” biri olduğunu tez etti. Kuruma nazaran bu usul uç senaryolar, toplumun etik kabullerini sorgulamak ismine legal bir sistem sayılıyor. Ancak bu kurumsal savunma toplumsal medyadaki öfkeyi dindirmeye yetmedi. Milyonlarca insan, ölümcül bir hastalığı bilerek yaymayı tartışmanın bile açıkça bir insanlık kabahati olduğunu lisana getirdi.
Makaleyi kaleme alan araştırmacılar, planın önündeki tek pürüzün keneleri kitlesel olarak enfekte edecek kolay bir metodun bulunamaması olduğunu söylüyor. Fakat genetik mühendisliğinin bu mahzuru aşabileceğini belirterek, araştırmaların hızlandırılmasını talep ettiler.
Bu durum, geçmişteki askeri projeleri de tekrar akıllara getiriyor. Soğuk Savaş yıllarında askeri laboratuvarlarda kenelerin biyolojik silah olarak kullanıldığına dair kapalı evraklar, bilim dünyasında hala büyük bir kuşku kaynağı olarak tazeliğini koruyor. Günümüzde de emsal teknolojik atılımlar mevcut. Google’ın çatı şirketi Alphabet’in, hastalık yayan çeşitleri kurutmak maksadıyla 2027 yılından itibaren California ve Florida’da bakterilerle modifiye edilmiş milyonlarca sivrisineği tabiata salma projesi, toplumsal güvensizliği besleyen en büyük etkenler ortasında. Sivrisinek projesinin gayesi her ne kadar âlâ niyetli görünse de akademisyenlerin kene virüsünü ahlaki bir silah olarak önermesi, bilimsel çalışmaların gelecekte ne kadar vahim bir istikamete sapabileceğini açıkça kanıtlamış durumda.
