Elektronun Dipol Momenti Olduğuna Dair Herhangi Bir Veriye Ulaşılamadı. Harvard ve Yale üniversiteleri merkezli ACME araştırma grubunun yaptığı hassas ölçümlerde elektronun dipol (çift kutup) momenti olduğuna dair herhangi bir veriye ulaşılamadı. Sonuçlar süpersimetri özelliğine sahip bazı kuramlarla uyumsuz. Süpersimetri, madde parçacıkları (fermiyonlar) ile kuvvet parçacıkları (bozonlar) arasında bir simetridir. Henüz bu simetrinin varlığı ispatlanmış değildir.
Elektronlar genellikle mükemmel simetriye sahip -hangi yönden bakarsanız bakın aynı görünen- parçacıklar olarak düşünülür. Bu durumda elektronun dipol momenti sıfır olmalıdır. Fakat parçacık fiziğinin standart modelini genişletmek için öne sürülen, süpersimetri özelliğine sahip bazı kuramlar elektronun küçük (e elektron yükü olmak üzere (10-27-10-30 )e cm aralığında) fakat deneysel olarak ölçülebilecek büyüklükte bir dipol momenti olduğunu öngörüyor.Kuantum mekaniğine göre tüm parçacıkların etrafında sürekli olarak oluşan ve yok olan bir sanal parçacık bulutu vardır.
Eğer süpersimetri kuramı -yani her parçacığın sadece spini farklı bir süpereşi olduğu- doğru ise, sanal parçacık bulutunda oluşan süpereşlerin simetriyi bozması ve elektronun bir dipol momentinin olması gerekiyor. Fakat Dr. J.
Baron ve çalışma arkadaşlarının arXiv’da yayımladığı sonuçlar, varsa bile elektronun dipol momentinin 8,7×10-29 e cm’den küçük olduğunu gösteriyor. Bu durum süpersimetri özelliğine sahip bazı temel kuramlar ile çelişiyor. Fakat sonuçların süpersimetrinin geçersizliğini gösterdiği söylenemez. Çünkü elektronun en son yapılan deneylerin ölçebileceğinden daha küçük bir dipol momentinesahip olabileceğini ileri süren bazı süpersimetri kuramları da
var. İleride yapılacak daha hassas ölçümler ile elektronun dipol momentinin olup olmadığı ve süpersimetri özelliğine sahip bu kuramların geçerliliği hakkında bir fikir edinilebilir.
Kaynak : Bilim teknik (Mahir E. Ocak)
