Göbekli Tepe, insanlık tarihinin üzerindeki sır perdesini aralamaya devam ediyor. Şanlıurfa topraklarında 12 bin yıl evvel yükselen bu devasa dikilitaşlar, yalnızca mimari bir muvaffakiyet değil, birebir vakitte gökyüzünün lisanını okuyan bir toplumun mirası olarak karşımıza çıkıyor.
Son periyottaki bilimsel tahliller, bu taşların üzerinde yer alan sembollerin binlerce yıllık takvimsel bilgileri sakladığını kanıtladı. İnsanoğlu şimdi yerleşik hayata tam manasıyla geçmeden evvel, güneşin ve ayın hareketlerini kusursuz bir hassasiyetle hesaplamış üzere görünüyor.
Sütunlar üzerindeki “V” halindeki işaretler, araştırmacıların odak noktası haline geldi. Toplam 365 gün üzerinden kurgulanan bu sistem, güneşin yıllık döngüsünü takvimsel olarak ortaya koyuyor. Bilhassa Başak takımyıldızına atıfta bulunan figürler, antik periyot beşerinin ekinoks kavramına ne kadar aşina olduğunu gösteriyor.
Antik Yunanlı astronomların lakin binlerce yıl sonra formüle edebildiği gökyüzü hareketleri, aslında çok daha eski bir geleneğin eseri olabilir. Göbekli Tepe sakinleri, tahminen de ziraî faaliyetlerini yahut dini ritüellerini bu takvime nazaran şekillendiriyordu.
Felaketin mirası ve uygarlığın doğuşu
Araştırmanın tahminen de en ürkütücü yönü, gökyüzünde gerçekleşen büyük bir patlamaya işaret etmesi. Milattan evvel 10850 civarında yaşanan şiddetli bir kuyruklu yıldız çarpması, dünyayı küçük bir buzul çağına sürüklemiş olabilir. Edinburg Üniversitesi kaynaklı tahliller, bu felaketin Göbekli Tepe üzere devasa yapıların inşasında temel bir motivasyon kaynağı haline geldiğini vurguluyor. Gökten gelen bu dehşet, toplumları birleştirmiş ve büyük çaplı tertip yeteneğinin gelişmesini sağlamış olabilir. Beşerler, yaşadıkları bu devasa sarsıntıyı unutmamak ismine tahminen de taşlara kazıyarak bir anıt inşa etti.
Geçmişin derinliklerinde bir “kafatası kültü” yahut gökyüzü odaklı inanç sistemleri barındıran bu bölge, çağdaş uygarlığın tohumlarını da içinde taşımış üzere görünüyor. Yaşanan felaketler, insanları bir araya getiren ve toplumsal hiyerarşiyi tetikleyen bir güce dönüştü. Arkeolojik bulgular, kanyonun yalnızca bir ibadet merkezi olmadığını, tıpkı vakitte tabiat karşısında çaresiz kalan insanlığın örgütlenme gayretinin bir sonucu olduğunu kanıtlıyor.
İlk yorum yapan olun