Uzmanlar başarılı bir tuvalet eğitimi için yapılması ve yapılmaması gerekenleri 8 başlıkta sıralıyor. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Beyin Hastanesi Uzman Klinik Psikolog Ayşe Şahin, çocuklara tuvalet eğitiminde yapılması gerekenleri belirterek sık yapılan yanlışlara değindi.
3 yaş sonuna kadar tuvalet eğitimi kazanılabilir
Genel olarak çocukların 18-36 aylık olduklarında tuvalet alışkanlığı kazandıklarını belirten Uzman Klinik Psikolog Ayşe Şahin, “Çocuklar ortalama olarak 20 aylık olduklarında tuvalet eğitimine başlayabilmek için yeterli olgunluğa ulaştıkları düşünülebilir ancak bazı çocuklar 18’nci ayda bazıları ise 24’ncü ayda bu olgunluğa ulaşabilmektedir. Bireysel farklılıkları göz önünde alırsak çocuklarda tuvalet eğitiminin tam olarak kazanılmasının 3 yaşın sonuna kadar devam edebileceğini söyleyebiliriz” dedi.
Çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğunu nasıl anlarız?
Çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğunu anlamak için üç önemli kritere dikkat edilmesi gerektiğini belirten Ayşe Şahin, kriterleri şöyle sıraladı;
Mesane kontrolü
Çocuğun gün içinde tuvaletini defalarca az miktarlarda yapmak yerine birkaç kez ancak yeterli miktarda yapması gerekir. Bezleri 2-3 saat gibi aralıklarla açıldığında kuru kalabilmelidir. Tuvalete gitme ihtiyacını ebeveynlerine mimikleriyle ve duruşuyla ifade edebilmelidir.
Bedensel gelişim
Çocuğun el, parmak ve göz koordinasyonu çeşitli objeleri kavrayabilecek ve söküp takabilecek kadar gelişmelidir. Ayrıca üstünü çıkarmak, ellerini yıkamak gibi temel öz bakım becerilerini yerine getirebilmelidir.
Zihinsel gelişim
Çocuk yüzündeki organları gösterebilmeli, mutfak veya banyo gibi belirli bir yere kendi gidebilmeli, basit işlerde ebeveynlerini taklit edebilmeli, kendisinden istenilen bir oyuncağı getirebilmelidir ayrıca isteklerini basit sözcüklerle de olsa ifade edebilmelidir.
Göz teması kurarak konuşulmalı
Çalışmaya başlamadan önce ebeveynlerin çocuklarını karşılarına alarak onun hizasında olup göz teması kurarak konuşmaları gerektiğini aktaran Şahin, “Artık büyüdüğünü, idrarını ve kakasını bezine değil, büyükler gibi tuvalete yapabilecek bir duruma geldiği söylenebilir artık bezlenmeyeceği de ifade edilebilir. Tuvalete gitmek, klozetin kapağını açmak, pantolonunu indirmek, oturmak, sifona basmak gibi davranışları nasıl yapması gerektiğinin model olarak gösterilmesi faydalı olacaktır” dedi.
Bu yanlışları yapmayın
Uzman Klinik Psikolog Ayşe Şahin, tuvalet eğitiminde en sık yapılan yanlışları şöyle sıraladı:
Çocuğunun hazır olmaması
Aileler bir an önce bezden kurtulmak için çocuk henüz hazır olmadan başlayabiliyorlar.
Annenin kararsız tutumu
Tuvalet eğitimine başladıktan sonra dışarı çıkma gibi nedenlerle çocuğa tekrar bez takılması, bu tuvalet alışkanlığının öğrenilme sürecini zorlaştırıp uzamasına neden oluyor.
Psikolojik nedenler
Yeni bir kardeşin dünyaya gelmesi ve kreşe başlama gibi süreçler, çocuğun zaten bir sorunla baş etmeye çalıştığı dönemlerdir. Bu dönemlerde tuvalet eğitimine başlamak uygun değildir.
Israrcı tutum
Ebeveynin ısrarcılığı çocuğun inatlaşarak istenen davranışı yapmasına engel olabilir. Problemler olsa da sabırlı ve sağduyulu bir tutum bu alışkanlığın kazanılmasına destek olacaktır.
