Kara Delikler Beyaz Deliklere mi Dönüşüyor ? Kara deliklerin gizemi fizik çevrelerince sıkça kafa yorulan bir konu. Şimdiyse iki fizikçi heyecan yaratan bir teori ortaya koydu. Kara delikler beyaz deliklere dönüşüyor olabilir!
Evrenin en büyük gizemlerinden biri kara delikler. Neden oluşuyorlar? Ne için varlar? İçlerine çektikleri maddeleri yok mu ediyorlar yoksa kara deliğin başka bir ucu var da bu maddeler oradan mı çıkıyor? Nasıl sona eriyorlar? Tüm bu sorulara verilecek cevap teorileri var. Şimdiyse kara deliklerin işleyişi açısından önemli bir yer edinebilecek bir teori ortaya atıldı. Her nasıl ki yutan delikler adı da verilen ‘kara delikler’ yokluğa açılan kapılarsa, sonradan dönüştükleri ‘beyaz delikler’, madde yaratıyor olabilirler.
Teorinin kaynağı, kara deliklerin yuttuktan hemen sonra beyaz deliklere, yani kara delik kavramanın tam tersi olan bir yapıya büründüğü. Çünkü yer çekimi zaman algısıyla oynayan bir olgudur, dışarıdan bakan bir gözlemci bir kara edeliğin milyonlarca hatta milyarlarca yıl önce oluşup oluşmadığını anlayamaz. Eğer Marsilya Üniversitesi’nden Carlo Rovelli ve Hal Haggard yani iddia sahipleri haklıysa, evrenin oluşması aşamasında meydana gelen küçük kara delikler belki de şu sıralarda patlamaya ve evrene maddeler yaymaya hazır olabilirler. Teoriye göre, süpernova dediğimiz Big Bang benzeri patlamalara yol açan şey, formasyon değiştiren kurumuş kara delikler, yani beyaz delikler olabilir!
Einstein’in görelilik kuramına göre, ölmek üzere olan bir yıldız kendi ağırlığınca çökme yaratır. Çöküş kaçınılmazdır ve bunu durduracak hiçbir doğa gücü yoktur. Bu kara deliklerin özelliğidir. Küresel bir yüzey, çökmekte olan bir yıldızın etrafına kümelenir ve çünkü hiçbir şey kara deliğin çekiminden kaçamaz ve sonunda tüm maddeler içe çöker ve yok olur. Kara delikler antimaddeyi içinde barındırır.
Marsilya Üniversitesi’nde fizik eğitimi veren Carlo Rovelli bu aşamada öncü bir teori ortaya atıyor. Sadece yer çekimi değil, uzay-zaman bütünlüğü de genişleyeceğini düşünen Rovelli, küçük döngülerle denge sağlandığını iddia ediyor. Rovelli bu teoriye ‘döngülü kuantum yerçekimi’ diyor. Teorinin şu ana kadar fazla denenme imkânı olmadı ama yine de bilim çevrelerinde büyük heyecan yarattı. Rovelli’nin meslektaşı Hal Haggard ile yaptığı çalışmaya göre, döngüsel yapı kara deliğin de yok olmasına değil, şekil değiştirmesine sebep oluyor.
Kaynak : aksam ( KAAN KAVUŞAN)
