Türkiye’nin Savunma Sanayindeki Yükselişi
Türkiye, savunma sanayisinde elde ettiği başarılarla global pazarda dikkat çekici bir ivme kazanmaktadır. Yerli üretim savunma sistemlerinin geliştirilmesiyle önemli bir sıçrama yaşayan Türkiye, hem askeri hem de sivil alanda yenilikçi çözümler sunarak, global savunma pazarında önemli bir aktör haline gelmiştir.
Forbes, Türkiye’nin Başarısını Gündeme Aldı
ABD merkezli Forbes dergisi, Türkiye’nin Endonezya ve Malezya’ya gerçekleştirdiği Bayraktar TB2 ve Kara Atmaca gibi füze ihracatlarını yakından takip etmektedir. Forbes, Türkiye’nin bu iki ülkeye kısa sürede önemli miktarda savunma ürünü teslim ettiğini ve savunma ilişkilerinin hızla güçlendiğini vurgulamıştır. Derginin raporuna göre, Endonezya ve Malezya, Türkiye’den çeşit çeşit teknoloji satın alarak, sadece iki yıl içinde Türkiye’nin yerli silah sistemlerinin büyük alıcıları haline gelmiştir. Gelişmiş insansız hava araçlarından gemi savar füzelerine, hatta savaş gemilerine kadar birçok sipariş verilmiştir.
Türkiye ve Endonezya Arasındaki Savunma İş Birliği Güçleniyor
Forbes, analizinde Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’in açıklamalarına yer vererek, Endonezya’nın 17 Ağustos’taki 79. Bağımsızlık Günü’nü kutlarken, Bakan Güler’in “Silahlı kuvvetlerimiz tarafından icra edilen ortak eğitim ve tatbikatların sayısının artırılmasını temenni ediyoruz. Ana hedefimiz, her alanda dostluğumuzu ve iş birliğimizi çok daha güçlü bir seviyeye çıkarmaktır.” dediğini hatırlatmıştır.
Makalenin devamında Endonezya Hava Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Hadi Tjahjanto’nun 1 Temmuz’da Ankara’da Türk Hava Kuvvetleri komutanıyla bir araya gelerek hava savunmalarını güçlendirme konusunda iş birliği ve diğer konuları görüştüğü aktarılmaktadır. Endonezyalı yetkilinin, Türkiye’nin yaygın olarak ihraç ettiği Bayraktar TB2’nin üreticisi BAYKAR Teknoloji’ye ait tesisleri ziyaret ettiği ve şirketin gelişmiş AKINCI insansız savaş hava aracının uçuş gösterisini izlediği bildirilmektedir.
Son 2 Yıla Dikkat Çekildi
Forbes, Türkiye ve Endonezya arasındaki savunma ilişkilerinin son iki yılda yapılan birkaç siparişle hızla geliştiğine vurgu yapmıştır. Habere göre, Endonezya Donanması, Haziran ayında duyurulan bir proje kapsamında Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) tarafından üretilen insansız hava araçlarını ve BAYKAR’ın geliştirdiği Bayraktar Akıncı ve Anka İHA’larını satın almak istemektedir. Ayrıca, BAYKAR ve TUSAŞ’ın Endonezya’nın Dirgantara Endonezya havacılık firmasıyla işbirliği yapmaya hazırlandığı bilgisi verilmektedir.
Forbes’in analizinin devamında şu ifadelere yer verilmektedir: “Cakarta, 2023 yılında TAI ile imzalanan 300 milyon dolarlık anlaşma kapsamında ordusu, hava kuvvetleri ve donanması için 12 adet Anka İHA sipariş etti ve teslimatın 2025 Kasım ayından önce gerçekleşmesini bekliyor. Endonezya, Türk sistemlerini geniş deniz sınırlarını gözetlemek ve savunmak için uygun bulmaktadır. Örneğin, ülkenin savunma bakanlığı Haziran ayında, savaş gemileri için farklı tedarikçilerden silah ithal etme planını revize ederek, yaklaşan Red White firkateynlerini Türk füzeleriyle donatmayı önermiştir.”
Endonezya, Türk Atmaca Gemi Karşıtı Füzesi’nin İlk İhracat Müşterisi Oldu
Endonezya’nın 45 adet yerli olarak geliştirilen Türk Atmaca gemi karşıtı güdümlü füze satın almaya karar vermesiyle bu hamle gerçekleşmiştir ve Cakarta, bu Türk yüzeyden yüzeye füzesinin ilk ihracat müşterisi olmuştur. Türkiye, Amerikan yapımı AGM-84 Harpoons’un yerine Atmaca’yı inşa etmektedir.
Füzenin kara tabanlı versiyonu olan Kara Atmaca, Pazar günü en uzun menzilli uçuş testini tamamlayarak yüzen bir hedefi “tam isabet” ile vurmuştur. Bu füzenin 173 mil menzili olduğu ve deniz versiyonundan biraz daha ağır bir harp başlığına sahip olduğu iddia edilmektedir. Atmaca, Türkiye’nin geliştirdiği tek füze değil, Endonezya’nın satın alan ilk ülke olduğu da belirtilmektedir. Türkiye’nin füze üreticisi Roketsan, Kasım 2022’de Endonezya ile Türkiye’nin Bora-1 SRBM’sinin ihracat versiyonu olan Khan kısa menzilli balistik füzesini tedarik etmek için bir sözleşme imzalamış ve bu, Cakarta’yı Türk SRBM’sinin ilk yabancı operatörü yapmıştır.
Katmanlı Hava Savunma Sistemi İçin Yeni Sözleşme İmzalandı
Endonezya, Türkiye’nin katmanlı hava savunma sistemi geliştirmesi için başka bir sözleşmeyle birlikte bu sözleşmeyi imzalamıştır. Bu son sözleşme hakkında kamuoyuna açık daha az ayrıntı bulunmaktadır. Yukarıda bahsedilen Endonezya Hava Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı ile Türk Hava Kuvvetleri Komutanı arasındaki 1 Temmuz toplantısının, büyük ihtimalle bu sözleşmenin ilerlemesiyle ilgili tartışmaları içerdiği düşünülmektedir. Bu arada, Türkiye, Ağustos ayının başlarında, esas olarak, tamamen olmasa da, yerli yüzeyden havaya füzelerden oluşacak olan Steel Dome entegre çok katmanlı ulusal hava savunma sistemini duyurmuştur.
Forbes, Türkiye’nin Endonezya’nın batı komşusu Malezya ile de bazı önemli savunma sözleşmeleri imzaladığını hatırlatmaktadır.
Türkiye ve Malezya’dan Savunma İş Birliği
Analiz ayrıca şöyle devam etmektedir: “Savunma Bakanı Güler, Pazartesi günü Malezya’yı ziyaret etmiş ve Malezyalı mevkidaşı ve ülkenin başbakanıyla bir araya gelerek ikili savunma iş birliğini görüşmüştür.
Malezya, Haziran ayında Türkiye’de Kraliyet Malezya Donanması için üç kıyı görev gemisi inşa etmek üzere bir sözleşme imzalamıştır. Defense News’e göre, bu sözleşme, “Malezya’nın savunma ekipmanı tedarik etmek için hükümetler arası bir anlaşma imzaladığı ilk sefer” anlamına gelmektedir.
Türkiye, savaş gemilerini bu yıl inşa etmeye başlamayı ve dört yıldan kısa bir sürede teslim etmeyi ummaktadır. Gemiler, Türk sensörleri ve Atmaca füzeleriyle donatılacaktır. Malezyalı Dayatech Merin şirketi de Mayıs ayında Kuala Lumpur’da düzenlenen DSA 2024 savunma fuarında, Malezya donanmasının korvetleri ve füze botları için Türk Kuzgun gemisavar füzeleri satın almayı teklif etmiştir.
Malezya, Mayıs 2023’te TAI ile hava kuvvetleri ve polis operasyonlarını desteklemek için 91,6 milyon dolar değerindeki bir sözleşmenin parçası olarak üç Anka insansız hava aracı için bir sözleşme imzaladığını duyurmuştur. DSA 2024’teki Malezya hava kuvvetlerinin bir temsilcisi, Naval News’e insansız hava araçlarının üretimi ve Malezyalı personelin bunları çalıştırma eğitiminin bir yıl sonra bile hala programda olduğunu belirtmiştir.
Forbes analizin sonunda, birçok projenin devam ettiği göz önüne alındığında, bu on yılın sonunda Endonezya ve Malezya silahlı kuvvetlerinin, kendi hava sahalarını ve karasularını gözetlemek ve savunmak için çeşitli Türk yapımı sistemleri konuşlandıracağına dikkat çekmektedir.
